مراسم زایمان در خور قدیم
پیام خور : اگر چه زنان باردار نوزادان خود را در بیمارستان به دنیا می آورند ، اما در گذشته زنانی شغل مامائی داشتند و بر سر زائو حاضر می شدند .
هنگامی که درد زادن بر زنی چیره گشت سه زن گرد او فراهم می آیند.
ماما پیش از تولد نوزاد دستان خود را خوب می شوید و قیچی را روی چراغ داغ می کند تا میکروب های آن از بین بروند . چون نوزاد دیده به جهان گشود بند ناف از جفت جدا می شود و ماما بچه را در آب برنج و نبات می شوید و تن او را از بیماری می زداید و سقف دهان او را با تربت بر می دارد . این کار را کوم (کام) برداشتن می گویند . نوزاد تا سه روز از خوردن شیر مادر محروم است .
غذای نوزاد تا چند روز « روغن نبات » است این خوراک آمیزه ای از تخم مرغ ، نبات ، دارچین و روغن حیوانی است . غذای دیگری که به زائو داده می شود « اوماچ omach » است وآن ترکیبی از گشنیز ، رازیانه ، آرد گندم ، تخم مرغ ، نبات و روغن حیوانی است .( به توضیحات انتهای متن مراجعه کنید)
پس از بار نهادن زائو به همسایه ها ، اقوام و بستگان او مژده تولد نوزاد داده می شود . زن ها به دیدار زائو می آیند و از اینکه به سلامتی « پا سبک کرده » به او تبریک می گویند .
روز چهارم نوزاد را نام گذاری می کنند و به گوش راست او اذان و به گوش چپ او اقامه می گویند .
روز هفتم زائو را به حمام می برند . ماما مقداری « فلوس » دم می کند و سینی بزرگی می ریزد و زائو را روی آن می نشاند تا دست و پا و کمر او نیرو بگیرد . یک لیوان هم به او می خوراند . اگر مومیائی باشد بدن او را مو میائی می مالد . از از زمانی که زائو می زاید تا روزی که او را به حمام می برند او را تنها نمی گذارند ، زیرا « آل » به سراغ زائو می آید و ممکن است او را از بین ببرد .
در قدیم مزد ماما عبارت بود از یک کماچ سمنو ف یک قاب پلو ، چند گِرده نان و چند تومان هم پول . اما زنانی هم هستند که برای رضای خداوند مامائی می کنند و دیناری پول نمی پذیرند .
در گذشته با میهمانانی که به دیدن زائو آمدند با « دونگ » پذیرایی می شد . دونگ گندم برشته است کهخ با دانه های بنه ، شاهدانه ، باقلا ، و مغز شیرین شده بادام کوهی مخلوط می شد و بچه ها هر محل اگر بر زائیدن زنی آگاهی می یافتند برای گرفتن دونگ به خانه زائو می آمدند .
برگرفته از کتاب بر ساحل کویر نمک
از حکمت یغمایی
منبع : آیرون
توضیح پیام خور: در این متن عنوان شده بود که نوزاد تا سه روز از خوردن شیر مادر محروم است و در این مدت از "روغن نبات" تغذیه می کند. این مطلب اشتباه است چونکه نوزاد تازه متولد شده به جز شیر مادر غذای دیگری نمیتواند بخورد و تغذیه نوزاد تا ۶ ماهگی فقط و فقط شیر مادر می باشد و غذای محلی "روغن نبات" را به مادر نوزاد که وضع حمل کرده است می دهند تا انرژی از دست رفته خود در هنگام وضع حمل را بازیابد.
پروردگارا! یاریم کن تا مطالبی را ارائه کنم که مورد رضای درگاهت باشد و بازم دار از نوشتن مطالبی که رضایت بنده ات و خشم تو را به دنبال دارد.